جاده

جاده

بررسی علل حواسپرتی رانندگان در معابر شهری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 استادیار، راهور دانشگاه افسری امام حسن مجتبی (ع)، تهران، ایران
3 استادیار، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، تهران، ایران
چکیده
عامل انسانی همواره یکی از مهم ترین دلایل وقوع تصادفات رانندگی بوده است و مهم ترین علت مقصر بودن یک راننده به هنگام وقوع تصادف، حواس‌پرتی او می‌باشد. این تحقیق با هدف بررسی میزان حواس‌پرتی رانندگان خودروهای سواری در معابر شهر تهران و مهم ترین علل حواس‌پرتی آنان صورت گرفت. پژوهش حاضر از نوع میدانی و با روش تحلیل اطلاعات از نوع توصیفی و نظر سنجی می باشد. بدین منظور جمع آوری داده‌ها به دو صورت اعم از مشاهدات میدانی و نظر سنجی در 12 معبر گوناگون شهر تهران، شامل 4 بزرگراه، 4 خیابان اصلی و 4 معبر فرعی انجام گرفت. ابزار گرد‌آوری اطلاعات در این پژوهش پرسش نامه و نظر سنجی از رانندگان می‌باشد و تجزیه و تحلیل اطلاعات به صورت توصیفی و استنباطی با استفاده از نرم افزارهای اکسل و SPSS انجام گرفته است. مشاهدات میدانی از مجموع 4800 رانندۀ عبوری در این معابر نشان داد که میزان حواس‌پرتی رانندگان در معابر فرعی بیشتر از معابر اصلی و در معابر اصلی بیشتر از بزرگراه‌ها می‌باشد. همچنین تفاوت معنا داری در میزان حواس‌پرتی آقایان نسبت به خانم‌ها مشاهده نشد. در بررسی مهم ترین علل حواس‌پرتی پس از مشاهدات میدانی و همچنین نظرسنجی از 240 راننده، عوامل صحبت با تلفن همراه یا مشغول بودن با آن برای ارسال پیامک، شماره‌گیری‌ و غیره، توجه به تابلوهای ‌تبلیغاتی، افراد و مغازه‌های اطراف معابر و صحبت با مسافر به عنوان مهم‌ترین عوامل حواس‌پرتی رانندگان شهر تهران شناخته شدند.
کلیدواژه‌ها

- احدی محمدرضا و اعتمادزاده، سید رامین (1391). بررسی عوامل حواس‌پرتی در کاهش ایمنی و افزایش تلفات جاده­ای. نهمین کنگره بین المللی مهندسی عمران.
- شیرمحمدی، حمید و مرادی، علیرضا (1391). بررسی اثرات بیلبوردهای جاده­ایی در حواس‌پرتی رانندگان. کنفرانس عمران، معماری و شهرسازی کشورهای جهان اسلام.
- شیری، پریوش، سوری، حمید و هاشمی نظری، سیدسعید (1398). بررسی مهم‌ترین عوامل حواس‌پرتی رانندگی عمدی و حساسیت به حواس‌پرتی غیرعمدی مرتبط با سوانح ترافیکی در رانندگان. ارتقای ایمنی و پیشگیری از مصدومیت­ها، دورۀ 7، شمارۀ 51، 54- 44.
- صداقتی شکری، بتول (1394). حواس‌پرتی راننده عامل موثر در تصادفات. سومین کنگره بین المللی عمران، معماری و توسعه شهری.
- فردوسی، طیبه و صفارزاده، محمود (1390). بررسی تأثیر بی توجهی و حواسپرتی در تصادفات رانندگی. دهمین کنفرانس مهندسی حمل و نقل و ترافیک ایران.
- مرکز آمار ایران. (1399). https://www.amar.org.ir.
- ناصری علوی، میرپویا، علوانی، احسان، اکبری نیا، فرزاد و عبدی، علی (1395). ارزیابی نقش تابلوهای تبلیغاتی جاده­های در حواس‌پرتی رانندگان. دومین کنفرانس بین المللی یافته­های نوین پژوهشی در مهندسی عمران، معماری و مدیریت شهری.
 - نریمانی، محمد، رجبی، سوران، احدی، بتول و حسینی، سیدسامان (1390). مقایسه زمان واکنش، حواس‌پرتی و خستگی در رانندگان درگیر در تصادفات و رانندگان عادی. دانش و پژوهش در روان شناسی کاربردی،. دورۀ 12، شمارۀ 2 (پیاپی 44). 54- 47.
-طباطبایی، سیدحسین، علیمحمدی، ایرج، خارقانی مقدم، سیده ملیکا، طاهری، احسان، دالوند، سارا، و ابراهیمی، حسین (1401). بررسی اثر شخصیت بر خطاهای رانندگی با استفاده از شبیه ساز رانندگی. مهندسی بهداشت حرفه­­ای، (9­1­)9، 18-12. - آقاعلی خانی, محمد. (1401). بررسی معیارهای سنجش حواس‌پرتی رانندگان براثر تابلوهای تبلیغاتی (مطالعه موردی: آزادراه تهران-کرج). جاده، 30(110)،40-29.
 doi: 10.22034/road.2021.314365.1991
-مرادی بن توت، حلوانی، ابرقویی، ناصر صدرا، جام برسنگ، فلاح و صمصامی (1399). ارتباط شناختی رنگ وسایل نقلیه با نوع تصادفات منجر به فوت و جرح رانندگان. فصلنامه طب کار، 12(1)،54-45.
-Jiang, Kang, Ling, Feiyang, Feng, Zhongxiang, Ma, Changxi, Kumfer, Wesley, Shao, Chen and Wang, Kun. (2018). Effects of mobile phone distraction on pedestrians' crossing behavior and visual attention allocation at a signalized intersection: An outdoor experimental study. Accident Analysis & Prevention, Vol. 115, 170-177.
- Née, Mélanie, Contrand, Benjamin, Orriols, Ludivine, Gil-Jardiné, Cédric, Galéra, Cédric and Lagarde, Emmanuel (2019). Road safety and distraction, results from a responsibility case-control study among a sample of road users interviewed at the emergency room. Accident Analysis & Prevention, Vol. 122, 19-24.